{"id":5931,"date":"2025-05-23T08:10:18","date_gmt":"2025-05-23T08:10:18","guid":{"rendered":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/llyfrgell\/mynediad-agored-ac-ymchwil\/rheoli-data-ymchwil\/trin-a-chaffael-data\/"},"modified":"2025-06-25T11:09:07","modified_gmt":"2025-06-25T11:09:07","slug":"trin-a-chaffael-data","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/llyfrgell\/mynediad-agored-ac-ymchwil\/rheoli-data-ymchwil\/trin-a-chaffael-data\/","title":{"rendered":"Trin a chaffael data"},"content":{"rendered":"\t\t<div data-elementor-type=\"wp-page\" data-elementor-id=\"5931\" class=\"elementor elementor-5931 elementor-4232\" data-elementor-post-type=\"page\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-41bc9b43 section-s e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"41bc9b43\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-8ee8290 elementor-widget elementor-widget-breadcrumbs\" data-id=\"8ee8290\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"breadcrumbs.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<p id=\"breadcrumbs\"><span><span><a href=\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/\">Gwasanaethau Digidol<\/a><\/span><\/span><\/p>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-739e3933 elementor-cta--layout-image-above elementor-cta--mobile-layout-image-above elementor-cta--skin-classic elementor-animated-content elementor-widget elementor-widget-call-to-action\" data-id=\"739e3933\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"call-to-action.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-cta\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-cta__bg-wrapper\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-cta__bg elementor-bg\" style=\"background-image: url(https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/AdobeStock_315568847_Data_Handling.jpg);\" role=\"img\" aria-label=\"Yellow file folder with a lock symbolizing data security against a background of binary code in blue and red hues.\"><\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-cta__bg-overlay\"><\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-cta__content\">\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h1 class=\"elementor-cta__title elementor-cta__content-item elementor-content-item\">\n\t\t\t\t\t\tTrin a chaffael data\t\t\t\t\t<\/h1>\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-cta__description elementor-cta__content-item elementor-content-item\">\n\t\t\t\t\t\t<p>Mae\u2019n bwysig cael prosesau da ar waith i gasglu neu greu eich data, ac i weithio gyda\u2019r data yn ystod cyfnod gweithredol eich prosiect. Bydd hyn yn eich galluogi i fanteisio i\u2019r eithaf ar eich data, a bydd hefyd yn cynyddu eu gwerth yn y tymor\u00a0hwy.<\/p>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-7914ad1c e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"7914ad1c\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-2bfbc01f e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"2bfbc01f\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-2f53665f elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"2f53665f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Casglu data<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-8b159f3 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"8b159f3\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p data-once=\"excludeFromOwl\">Mae casglu data yn ffurfio sylfaen llawer o brosiectau ymchwil. Mae sicrhau bod y sylfaen hon mor gadarn \u00e2 phosibl yn rhoi\u2019r cyfle gorau i weddill y prosiect gyflawni ei nodau. Trafodir rhai materion yn ymwneud \u00e2 mathau penodol o gasglu data yn yr is-adrannau isod, ond mae yna ychydig o egwyddorion allweddol cyffredinol i\u2019w\u00a0hystyried:<\/p>\n<ol data-once=\"excludeFromOwl\">\n<li><strong>Gwirio am ddata sy\u2019n bodoli eisoes yn gyntaf \u00a0&#8211;\u00a0<\/strong>Cyn i chi ddechrau cynllunio eich casgliad data, mae\u2019n arfer da gwirio a oes unrhyw setiau data perthnasol sy\u2019n bodoli eisoes ar gael i chi.\u00a0<a href=\"https:\/\/intranet.uwtsd.ac.uk\/cy\/adrannau\/llyfrgell-ac-adnoddau-dysgu\/mynediad-agored-ac-ymchwil\/rheoli-data-ymchwil\/cyflwyniad-i-2#finding\" name=\"_Hlk163550173\">Gweler yr adran\u00a0<u>Darganfod ac ailddefnyddio data sy\u2019n bodoli eisoes\u00a0<\/u><\/a>isod am ragor o wybodaeth am\u00a0hyn.<\/li>\n<li><strong>Mae angen i\u2019r broses casglu data fod yn gyson ac yn gywir &#8211;\u00a0<\/strong>Gall protocolau ysgrifenedig neu brosesau safonol helpu gyda hyn. Mae\u2019r rhain yn arbennig o ddefnyddiol mewn grwpiau ymchwil lle mae nifer o bobl yn ymwneud \u00e2 chasglu data, ond maent yn werthfawr hyd yn oed i ymchwilwyr unigol. Mae hefyd yn bwysig bod mesurau sicrhau ansawdd priodol ar waith. Yn dibynnu ar y math o ddata a gesglir, gallai hyn gynnwys graddnodi offerynnau, dilysu cofnodion data, ailadrodd samplau neu fesuriadau, neu adolygu data gan\u00a0gymheiriaid.<\/li>\n<li><strong>Dylid gwneud data mor syml \u00e2 phosibl i weithio gyda nhw &#8211;\u00a0<\/strong>Yn dibynnu ar natur y prosiect, gall hyn fod yn berthnasol i\u2019r broses casglu data ei hun, neu i\u2019r hyn a wneir gyda\u2019r data yn syth ar \u00f4l eu casglu. Gellir hwyluso cynnydd gweddill y prosiect trwy (er enghraifft) ddogfennaeth a labelu clir, enwau ffeiliau wedi\u2019u safoni, a strwythur ffeiliau neu ffolderi trefnus. Gweler yr adrannau diweddarach ar y dudalen hon am ragor o wybodaeth am y\u00a0rhain.<\/li>\n<li><strong>Rhaid i\u2019r broses casglu data fod yn foesegol a dangos cydymffurfiaeth<\/strong>\u00a0&#8211; Mae angen cynnal y broses casglu data ac unrhyw ryngweithio \u00e2\u2019r rhai sy\u2019n destun yr ymchwil yn foesegol. Mae hefyd yn bwysig sicrhau eich bod yn ymwybodol o gyfreithiau a rheoliadau perthnasol, a bod gennych gynllun i sicrhau eich bod yn cydymffurfio \u00e2\u2019r rhain. Gweler yr adran nesaf am ragor o wybodaeth yngl\u0177n \u00e2\u00a0hyn.<\/li>\n<\/ol>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-79f35b3 elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"79f35b3\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" width=\"600\" height=\"450\" src=\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/student-working-at-library.jpg\" class=\"attachment-large size-large wp-image-8364\" alt=\"Person ifanc mewn het lwyth ysgafn yn eistedd wrth ddesg mewn llyfrgell, yn ysgrifennu ar ddalen gyda phensil tra mae person arall ymwybodol yn agosach at y camera\" srcset=\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/student-working-at-library.jpg 600w, https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/student-working-at-library-300x225.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 600px) 100vw, 600px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-39cea106 section-s e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"39cea106\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6d3daa12 elementor-widget__width-initial e-n-tabs-mobile elementor-widget elementor-widget-n-tabs\" data-id=\"6d3daa12\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-settings=\"{&quot;tabs_justify_horizontal&quot;:&quot;start&quot;,&quot;horizontal_scroll&quot;:&quot;disable&quot;}\" data-widget_type=\"nested-tabs.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"e-n-tabs\" data-widget-number=\"1832757778\" aria-label=\"Tabs. Open items with Enter or Space, close with Escape and navigate using the Arrow keys.\">\n\t\t\t<div class=\"e-n-tabs-heading\" role=\"tablist\">\n\t\t\t\t\t<button id=\"e-n-tab-title-18327577781\" data-tab-title-id=\"e-n-tab-title-18327577781\" class=\"e-n-tab-title\" aria-selected=\"true\" data-tab-index=\"1\" role=\"tab\" tabindex=\"0\" aria-controls=\"e-n-tab-content-18327577781\" style=\"--n-tabs-title-order: 1;\">\n\t\t\t\t\t\t<span class=\"e-n-tab-title-text\">\n\t\t\t\tData gan neu am gyfranwyr dynol\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/button>\n\t\t\t\t<button id=\"e-n-tab-title-18327577782\" data-tab-title-id=\"e-n-tab-title-18327577782\" class=\"e-n-tab-title\" aria-selected=\"false\" data-tab-index=\"2\" role=\"tab\" tabindex=\"-1\" aria-controls=\"e-n-tab-content-18327577782\" style=\"--n-tabs-title-order: 2;\">\n\t\t\t\t\t\t<span class=\"e-n-tab-title-text\">\n\t\t\t\tArolygon\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/button>\n\t\t\t\t<button id=\"e-n-tab-title-18327577783\" data-tab-title-id=\"e-n-tab-title-18327577783\" class=\"e-n-tab-title\" aria-selected=\"false\" data-tab-index=\"3\" role=\"tab\" tabindex=\"-1\" aria-controls=\"e-n-tab-content-18327577783\" style=\"--n-tabs-title-order: 3;\">\n\t\t\t\t\t\t<span class=\"e-n-tab-title-text\">\n\t\t\t\tGwaith Maes\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/button>\n\t\t\t\t<button id=\"e-n-tab-title-18327577784\" data-tab-title-id=\"e-n-tab-title-18327577784\" class=\"e-n-tab-title\" aria-selected=\"false\" data-tab-index=\"4\" role=\"tab\" tabindex=\"-1\" aria-controls=\"e-n-tab-content-18327577784\" style=\"--n-tabs-title-order: 4;\">\n\t\t\t\t\t\t<span class=\"e-n-tab-title-text\">\n\t\t\t\tRecordio a thrawsgrifio cyfweliadau\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/button>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<div class=\"e-n-tabs-content\">\n\t\t\t\t<div id=\"e-n-tab-content-18327577781\" role=\"tabpanel\" aria-labelledby=\"e-n-tab-title-18327577781\" data-tab-index=\"1\" style=\"--n-tabs-title-order: 1;\" class=\"e-active elementor-element elementor-element-a6c54fd e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"a6c54fd\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3f198924 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"3f198924\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p data-once=\"excludeFromOwl\">Mae angen cymeradwyaeth foesegol ar gyfer unrhyw weithgarwch ymchwil sy\u2019n cynnwys cyfranogwyr dynol, hyd yn oed os nad oes data personol yn cael eu\u00a0casglu.<\/p>\n<p><\/p>\n<p data-once=\"excludeFromOwl\">Mae angen i unrhyw ddata personol \u2013 hynny yw, data am unigolyn byw adnabyddadwy \u2013 gael eu trin mewn ffordd sy\u2019n cydymffurfio \u00e2\u2019r Rheoliad Cyffredinol ar Ddiogelu Data (GDPR). Os yw data personol yn cael eu casglu\u2019n uniongyrchol gan gyfranogwyr (e.e. drwy arolwg neu gyfweliad), dylid defnyddio hysbysiad preifatrwydd neu daflen wybodaeth cyfranogwyr i roi\u2019r holl wybodaeth berthnasol i gyfranogwyr yngl\u0177n \u00e2\u2019r hyn fydd yn digwydd i\u2019w data. \u00a0Gellir dod o hyd i dempled taflen wybodaeth cyfranogwyr yn Atodiad 1\u00a0<a href=\"https:\/\/www.uwtsd.ac.uk\/cy\/media\/1675\/download?attachment\">Polisi Rheoli Data Ymchwil<\/a>\u00a0y\u00a0Brifysgol.<\/p>\n<p><\/p>\n<p data-once=\"excludeFromOwl\">Rhoddir sylw manylach i\u2019r pwnc hwn yn yr adran\u00a0<a href=\"https:\/\/intranet.uwtsd.ac.uk\/cy\/adrannau\/llyfrgell-ac-adnoddau-dysgu\/mynediad-agored-ac-ymchwil\/rheoli-data-ymchwil\/cyflwyniad-i-1\">Materion moesegol a chyfreithiol<\/a>\u00a0\u00a0ar y wefan hon a cheir rhagor o arweiniad ar dudalennau\u00a0<a href=\"https:\/\/intranet.uwtsd.ac.uk\/research\/research-integrity-and-ethics\/\">Uniondeb a Moeseg Ymchwil\u00a0<\/a>\u00a0y\u00a0Brifysgol.<\/p>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div id=\"e-n-tab-content-18327577782\" role=\"tabpanel\" aria-labelledby=\"e-n-tab-title-18327577782\" data-tab-index=\"2\" style=\"--n-tabs-title-order: 2;\" class=\" elementor-element elementor-element-38842783 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"38842783\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-23bf0218 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"23bf0218\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"\" data-once=\"excludeFromOwl\">Mae arolygon a holiaduron yn ddull cyffredin o gasglu data meintiol (ac weithiau ansoddol). Gellir eu cynnal drwy lwyfan ar-lein, trwy ddyfeisiau electronig fel cyfrifiaduron llechen neu drwy ddefnyddio pen a\u00a0phapur.<\/p>\n<p><\/p>\n<p class=\"\" data-once=\"excludeFromOwl\">Gan fod posibilrwydd uchel y bydd data a gesglir trwy arolwg yn cynnwys data personol, mae\u2019n bwysig bod prosesau priodol yn cael eu rhoi ar waith, ac offer priodol yn cael eu defnyddio.<\/p>\n<h3 data-once=\"excludeFromOwl\">Llwyfannau arolygon ar-lein<\/h3>\n<p>Gall llwyfannau arolygon ar-lein gynnig ffordd gyflym a chyfleus o greu a chynnal arolwg. Un llwyfan o\u2019r fath sydd ar gael i staff a myfyrwyr y Brifysgol yw\u00a0<a href=\"https:\/\/forms.office.com\/\">Microsoft Forms<\/a>. \u00a0Gallwch ddefnyddio\u00a0<a href=\"https:\/\/digitalskills.uwtsd.ac.uk\/researcher\/\">Canfyddwr Adnoddau y Ganolfan Digidol\u00a0<\/a>\u00a0neu geisio cyngor gan y\u00a0<a href=\"https:\/\/www.uwtsd.ac.uk\/ithelp\">Ddesg Wasanaeth TG<\/a>\u00a0i gael gwybodaeth yngl\u0177n \u00e2\u2019r meddalwedd arolygon sydd ar gael ei chi trwy PCYDDS, a chysylltu \u00e2\u2019ch\u00a0<a href=\"https:\/\/intranet.uwtsd.ac.uk\/departments\/library-and-learning-resources\/using-our-libraries\/book-appointment\">Cynghorydd Sgiliau Digidol<\/a>\u00a0i gael arweiniad a chymorth wrth ddefnyddio offer arolygon ar-lein ar gyfer eich\u00a0ymchwil.<\/p>\n<h3>Dyfeisiau electronig<\/h3>\n<p><\/p>\n<p class=\"\" data-once=\"excludeFromOwl\">Os nad oes cysylltiad Rhyngrwyd dibynadwy ar gael, gall fod yn fwy cyfleus cynnal arolwg gan ddefnyddio ap ar ddyfais electronig, fel cyfrifiadur llechen neu ff\u00f4n clyfar. Gall hwn fod yn ddarn o feddalwedd annibynnol, neu gall fod yn ap ar-lein sy\u2019n gweithio ochr yn ochr \u00e2 llwyfan arolygon ar-lein (caiff ymatebion eu storio ar y ddyfais, ac yna eu cysoni \u00e2\u2019r llwyfan ar-lein pan fydd mynediad i\u2019r rhyngrwyd ar\u00a0gael).<\/p>\n<p><\/p>\n<p class=\"\" data-once=\"excludeFromOwl\">Mae angen ystyried y dull o storio a thrin data ar y ddyfais, a hefyd ar \u00f4l i ddata gael eu trosglwyddo i fan arall. Os yw\u2019n bosibl, dylid amgryptio dyfeisiau cludadwy a ddefnyddir i storio data personol; os nad yw hyn yn ymarferol, dylid trosglwyddo data o\u2019r ddyfais i le storio diogel cyn gynted \u00e2 phosibl, gan ddileu\u2019r copi gwreiddiol, oedd heb ei amgryptio, yn ddiogel.<\/p>\n<h3 data-once=\"excludeFromOwl\">Arolygon copi caled<\/h3>\n<p>Mewn rhai achosion, efallai mai\u2019r dull mwyaf priodol o gasglu ymatebion arolwg yw\u2019r dull traddodiadol gan ddefnyddio pen a phapur. Yna gellir digideiddio\u2019r ymatebion, naill ai trwy sganio\u2019r data, neu eu mewnbynnu \u00e2 llaw i lwyfan arolygon neu gronfa ddata electronig. \u00a0Yn yr un modd \u00e2 chasglu data\u2019n electronig, mae angen bod yn ofalus i sicrhau bod y data\u2019n cael eu trin yn briodol wrth eu casglu ac wedi hynny. Er enghraifft, efallai y bydd angen i ffurflenni arolwg sydd wedi\u2019u cwblhau gael eu storio mewn cwpwrdd ffeilio dan glo, ac efallai y bydd angen cytundeb rhannu data os bydd ymchwilwyr o\u2019r tu allan i\u2019r Brifysgol yn casglu neu\u2019n trawsgrifio\u00a0data.<\/p>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div id=\"e-n-tab-content-18327577783\" role=\"tabpanel\" aria-labelledby=\"e-n-tab-title-18327577783\" data-tab-index=\"3\" style=\"--n-tabs-title-order: 3;\" class=\" elementor-element elementor-element-15f110c e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"15f110c\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1970abd elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"1970abd\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"\" data-once=\"excludeFromOwl\">Mae rhai mathau o waith maes yn codi heriau ychwanegol o ran rheoli data: er enghraifft, gallai diffyg mynediad dibynadwy at drydan neu ddiffyg cysylltiad rhyngrwyd gyfyngu ar yr opsiynau casglu a storio\u00a0data.<\/p><br><p class=\"\" data-once=\"excludeFromOwl\">Yn\u00a0gyffredinol:<\/p><br><br><ul class=\"\" type=\"disc\" data-once=\"excludeFromOwl\">\r\n \t<li>Dylai dulliau casglu a storio data fod mor ddiogel \u00e2 phosibl o dan yr\u00a0amgylchiadau<\/li>\r\n \t<li>Lle mae\u2019n rhaid cyfaddawdu, dylid trosglwyddo data i le storio diogel gyda chopi\u2019n cael ei gadw wrth gefn cyn gynted ag y bo\u00a0modd<\/li>\r\n<\/ul><br><p class=\"\" data-once=\"excludeFromOwl\">Felly, er enghraifft, os yw\u2019r gwaith maes yn cynnwys recordio cyfweliadau, dylid amgryptio\u2019r ddyfais recordio. \u00a0Os nad yw hyn yn bosibl, dylid trosglwyddo\u2019r recordiadau i storfa wedi\u2019i hamgryptio (a dileu\u2019r fersiynau gwreiddiol sydd heb eu hamgryptio) cyn gynted ag y bo\u2019n ymarferol\u00a0bosibl.<\/p><br><p class=\"\" data-once=\"excludeFromOwl\">Os oes cysylltiad rhyngrwyd digon diogel a chadarn ar gael, dylai ymchwilwyr uwchlwytho data i storfa ddiogel yn y cwmwl, er enghraifft Teams, Sharepoint neu OneDrive y Brifysgol, cyn gynted \u00e2 phosibl. \u00a0Mae hyn yn lleihau\u2019r risg o golli data o ganlyniad i gyfryngau storio cludadwy yn cael eu difrodi, eu colli neu eu dwyn wrth deithio. Mae hefyd yn bosibl gwneud cop\u00efau wrth gefn o ddata copi caled (e.e. ffurflenni cydsynio neu holiaduron ysgrifenedig) trwy dynnu lluniau o\u2019r rhain a\u2019u huwchlwytho i OneDrive.\u00a0Os oes angen defnyddio cyfryngau cludadwy, dylid amgryptio\u2019r rhain, ac mae\u2019n synhwyrol gwneud cop\u00efau lluosog, a\u2019u cadw mewn gwahanol\u00a0leoedd.<\/p><br><p class=\"\" data-once=\"excludeFromOwl\">Fodd bynnag, mae rhai gwledydd yn gosod cyfyngiadau ar deithio gyda dyfeisiau wedi\u2019u hamgryptio. Gallai hyn achosi problemau wrth y ddesg dollau ac, mewn achosion eithafol, gall arwain at gymryd dyfeisiau oddi ar bobl neu ddirwyon neu gosbau eraill. \u00a0Gwiriwch y sefyllfa yn eich cyrchfan cyn gadael y DU, fel y gallwch gynllunio yn unol \u00e2 hynny. Os gall defnyddio dyfais wedi\u2019i hamgryptio fod yn broblematig, mae uwchlwytho eich data i OneDrive yn opsiwn da: golyga hyn nad oes angen storio data sensitif ar y ddyfais gludadwy, ond bydd yn dal yn bosibl eu cyrchu\u2019n hawdd pan fyddwch yn \u00f4l\u00a0 yn y\u00a0DU.<\/p><br><p class=\"\" data-once=\"excludeFromOwl\">Mae angen i ymchwil sy\u2019n rhan o brosiect PCYDDS gydymffurfio \u00e2 deddfwriaeth berthnasol y DU fel y GDPR, hyd yn oed os yw\u2019r casglu\u2019n digwydd mewn gwlad arall. Efallai y\u00a0 bydd angen i chi ystyried deddfwriaeth leol\u00a0hefyd.<\/p><br><p class=\"\" data-once=\"excludeFromOwl\">Mae\u2019n bwysig nodi mewn amgylchiadau lle nad oes cadwrfa sefydliadol ar gael, dylai\u2019r ymchwilydd gymryd camau i gynnal uniondeb y data, a sicrhau bod mesurau diogelwch priodol yn eu lle i atal mynediad heb awdurdod. Rhaid i\u2019r data ymchwil gael eu trosglwyddo i amgylchedd storio a reolir cyn gynted \u00e2 phosibl. Mewn achosion o\u2019r fath rhaid dilyn y polisi\u00a0<a href=\"https:\/\/www.uwtsd.ac.uk\/cy\/diogelu-data\">Diogelu Data<\/a>.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div id=\"e-n-tab-content-18327577784\" role=\"tabpanel\" aria-labelledby=\"e-n-tab-title-18327577784\" data-tab-index=\"4\" style=\"--n-tabs-title-order: 4;\" class=\" elementor-element elementor-element-3914cf0a e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"3914cf0a\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-37a8eda8 elementor-widget__width-inherit elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"37a8eda8\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"\" data-once=\"excludeFromOwl\">Mae recordio cyfweliad yn ffordd gyfleus o arbed gorfod cadw nodiadau ac yn caniat\u00e1u i chi ganolbwyntio ar ofyn cwestiynau ac ymateb i atebion y cyfwelai. Mae cael trawsgrifiad o\u2019r cyfweliad yn golygu y gallwch chwilio, pori a chyfeirio\u2019n gyflym at y deunydd heb orfod gwrando ar y recordiad\u00a0cyfan.<\/p>\n<p><\/p>\n<p class=\"\" data-once=\"excludeFromOwl\">Dylech bob amser gael caniat\u00e2d penodol gan y cyfranogwyr cyn recordio unrhyw sgyrsiau. Bydd recordiad fideo neu sain yn cynnwys gwybodaeth bersonol adnabyddadwy, hyd yn oed os mai dim ond llais neu wyneb y cyfwelai yw hynny. Fel gyda phob data personol, mae angen i chi wneud yn si\u0175r bod y recordiad yn ddiogel, er enghraifft trwy amgryptio\u2019r ffeil neu ei chadw ar ddyfais storio ddiogel, wedi\u2019i hamgryptio (gweler yr adran\u00a0<a href=\"https:\/\/intranet.uwtsd.ac.uk\/cy\/adrannau\/llyfrgell-ac-adnoddau-dysgu\/mynediad-agored-ac-ymchwil\/rheoli-data-ymchwil\/cyflwyniad-i-3\">Cadw data gwaith yn ddiogel)<\/a>. Nid oes modd amgryptio llawer o ddyfeisiau recordio, fel recordwyr llais digidol neu dictaffonau, na storio\u2019r recordiadau mewn ffurf wedi\u2019i hamgryptio. Os nad oes offer arall ar gael, gallwch liniaru\u2019r risg trwy ddileu\u2019r data recordio cyn gynted ag y bo modd (ar \u00f4l eu cop\u00efo i\u2019ch dyfais storio wedi\u2019i hamgryptio) a chloi\u2019r ddyfais a\u2019i chyfryngau storio pan nad yw\u2019n cael ei\u00a0defnyddio.<\/p>\n<p><\/p>\n<p class=\"\" data-once=\"excludeFromOwl\">Opsiwn arall yw recordio gan ddefnyddio\u00a0<a href=\"https:\/\/www.microsoft365.com\/launch\/stream\">Microsoft Stream<\/a>, sy\u2019n uwchlwytho\u2019r recordiad yn uniongyrchol i wasanaeth Office365 diogel y Brifysgol. Mae Microsoft Stream hefyd yn rhoi mynediad i chi i\u2019r nodwedd trawsgrifio, y gallwch ei defnyddio i drawsgrifio deunydd yn awtomatig heb unrhyw\u00a0gost.<\/p>\n<p><\/p>\n<p class=\"\" data-once=\"excludeFromOwl\">Ar gyfer cyfweliadau fideo o bell,\u00a0<a href=\"https:\/\/teams.microsoft.com\/\">Microsoft Teams<\/a>\u00a0yw\u2019r llwyfan a argymhellir gan y Brifysgol. Nid oes angen cyfrif Microsoft ar gyfranogwyr: mae\u2019n bosibl anfon dolen atynt i gyfarfod Teams fydd yn caniat\u00e1u iddynt fynychu fel gwestai, naill ai gan ddefnyddio porwr neu ap Teams (sydd ar gael am ddim i\u2019w lawrlwytho). Gall trefnwyr neu gyd-drefnwyr recordio cyfarfodydd Teams gyda chaniat\u00e2d priodol y cyfranogwyr.<a name=\"_msoanchor_1\"><\/a><\/p>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3c9718d e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"3c9718d\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cda09e8 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"cda09e8\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-db5d145 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"db5d145\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Darganfod ac ailddefnyddio data sy\u2019n bodoli eisoes<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-25c9146 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"25c9146\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p data-once=\"excludeFromOwl\">Mae\u2019n arfer da gwirio a oes unrhyw setiau data sy\u2019n bodoli eisoes ar gael i chi sy\u2019n berthnasol i\u2019ch ymchwil. \u00a0Dylid gwneud hyn cyn gynted \u00e2 phosibl: yn ddelfrydol yn ystod camau cynllunio eich prosiect. Mae rhai cyllidwyr ymchwil yn gofyn i chi nodi\u2019r camau a gymerwyd i ganfod setiau data perthnasol yn eich cynllun rheoli data.<a id=\"finding\" class=\"ck-anchor\" name=\"finding\"><\/a><\/p>\n<p><\/p>\n<p data-once=\"excludeFromOwl\">Efallai y byddwch yn darganfod bod y data sydd eu hangen arnoch wedi\u2019u casglu eisoes gan brosiect cynharach, a\u2019ch bod yn gallu eu hailddefnyddio, gan leihau dyblygu ymdrech. Neu efallai y byddwch yn gallu adeiladu ar set ddata sy\u2019n bodoli eisoes, neu gyfuno un \u00e2\u2019ch data eich hun, i ehangu cwmpas eich prosiect. Gall hefyd fod o gymorth i weld y dull a ddefnyddiwyd gan ymchwilwyr eraill: gallai hyn roi arwydd o\u2019r dulliau casglu a phrosesu, strwythur data, neu safonau metadata mwyaf\u00a0priodol.<\/p>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-e015175 section-xs e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"e015175\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-9fb8170 elementor-widget__width-initial e-n-tabs-mobile elementor-widget elementor-widget-n-tabs\" data-id=\"9fb8170\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-settings=\"{&quot;tabs_justify_horizontal&quot;:&quot;start&quot;,&quot;horizontal_scroll&quot;:&quot;disable&quot;}\" data-widget_type=\"nested-tabs.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"e-n-tabs\" data-widget-number=\"167477616\" aria-label=\"Tabs. Open items with Enter or Space, close with Escape and navigate using the Arrow keys.\">\n\t\t\t<div class=\"e-n-tabs-heading\" role=\"tablist\">\n\t\t\t\t\t<button id=\"e-n-tab-title-1674776161\" data-tab-title-id=\"e-n-tab-title-1674776161\" class=\"e-n-tab-title\" aria-selected=\"true\" data-tab-index=\"1\" role=\"tab\" tabindex=\"0\" aria-controls=\"e-n-tab-content-1674776161\" style=\"--n-tabs-title-order: 1;\">\n\t\t\t\t\t\t<span class=\"e-n-tab-title-text\">\n\t\t\t\tFfyrdd o ddarganfod data sy\u2019n bodoli eisoes\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/button>\n\t\t\t\t<button id=\"e-n-tab-title-1674776162\" data-tab-title-id=\"e-n-tab-title-1674776162\" class=\"e-n-tab-title\" aria-selected=\"false\" data-tab-index=\"2\" role=\"tab\" tabindex=\"-1\" aria-controls=\"e-n-tab-content-1674776162\" style=\"--n-tabs-title-order: 2;\">\n\t\t\t\t\t\t<span class=\"e-n-tab-title-text\">\n\t\t\t\tDefnyddio data a rennir\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/button>\n\t\t\t\t<button id=\"e-n-tab-title-1674776163\" data-tab-title-id=\"e-n-tab-title-1674776163\" class=\"e-n-tab-title\" aria-selected=\"false\" data-tab-index=\"3\" role=\"tab\" tabindex=\"-1\" aria-controls=\"e-n-tab-content-1674776163\" style=\"--n-tabs-title-order: 3;\">\n\t\t\t\t\t\t<span class=\"e-n-tab-title-text\">\n\t\t\t\tYstyriaethau hawlfraint ac eiddo deallusol wrth ddefnyddio data a rennir\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/button>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<div class=\"e-n-tabs-content\">\n\t\t\t\t<div id=\"e-n-tab-content-1674776161\" role=\"tabpanel\" aria-labelledby=\"e-n-tab-title-1674776161\" data-tab-index=\"1\" style=\"--n-tabs-title-order: 1;\" class=\"e-active elementor-element elementor-element-8d3cbfe e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"8d3cbfe\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6f0ee6f elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"6f0ee6f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"\" data-once=\"excludeFromOwl\">Mae storfeydd data ymchwil yn aml yn rhoi mynediad agored i ddata ymchwil sy\u2019n bodoli eisoes. \u00a0Mae nifer o wasanaethau cyfeiriadurol ar gael i\u2019ch helpu i ddod o hyd i gadwrfeydd data sy\u2019n berthnasol i\u2019ch\u00a0ymchwil.<\/p>\n<ul class=\"\" type=\"disc\" data-once=\"excludeFromOwl\">\n<li><a href=\"https:\/\/www.re3data.org\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Cofrestr Cadwrfeydd Data Ymchwil\u00a0<\/a>\u00a0(re3data)<\/li>\n<li><a href=\"http:\/\/oad.simmons.edu\/oadwiki\/Data_repositories\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Y Cyfeiriadur Mynediad Agored\u00a0<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<p><\/p>\n<p class=\"\" data-once=\"excludeFromOwl\">Mae data agored y llywodraeth hefyd ar gael\u00a0ar-lein:<\/p>\n<ul class=\"\" data-once=\"excludeFromOwl\">\n<li><a href=\"http:\/\/data.gov.uk\/\">Data Llywodraeth y\u00a0DU<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/www.ons.gov.uk\/\">Y Swyddfa Ystadegau\u00a0Gwladol<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/www.llyw.cymru\/ystadegau-ac-ymchwil\">Llywodraeth Cymru: Ystadegau ac\u00a0Ymchwil\u00a0<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/ukdataservice.ac.uk\/help\/other-data-providers\/open-data-resources\/\">Darparwyr data agored eraill<\/a>\u00a0(trwy Wasanaeth Data y\u00a0DU)<\/li>\n<\/ul>\n<p><\/p>\n<p class=\"\" data-once=\"excludeFromOwl\">Gwiriwch gyhoeddiadau diweddar yn eich maes: mae nifer o gyllidwyr mawr bellach yn gofyn am gynnwys gwybodaeth yn y canlyniadau cyhoeddedig yngl\u0177n \u00e2 sut i gael mynediad at y data\u00a0sylfaenol.<\/p>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div id=\"e-n-tab-content-1674776162\" role=\"tabpanel\" aria-labelledby=\"e-n-tab-title-1674776162\" data-tab-index=\"2\" style=\"--n-tabs-title-order: 2;\" class=\" elementor-element elementor-element-870f74c e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"870f74c\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-0db35ca elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"0db35ca\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<ol class=\"\" data-once=\"excludeFromOwl\">\n<li><strong>Ymgyfarwyddo ag unrhyw delerau defnyddio neu gyfyngiadau &#8211;\u00a0<\/strong>Cyn defnyddio set ddata, mae\u2019n bwysig gwneud yn si\u0175r eich bod yn ymwybodol o unrhyw amodau a osodir gan y crewyr data. Os yw\u2019r data ar gael o dan drwydded, efallai y bydd yn nodi beth y gellir ac na ellir ei wneud gyda\u2019r\u00a0data.\n<p>Yn yr un modd \u00e2\u2019r data y byddwch yn eu casglu neu\u2019u cynhyrchu eich hun, efallai y bydd cyfyngiadau moesegol neu gyfreithiol y mae angen eu parchu \u2013 er enghraifft, bydd angen trin data personol yn unol \u00e2\u2019r GDPR.\u00a0Os yw data wedi\u2019u gwneud yn ddienw, nid yw\u2019n dderbyniol yn gyffredinol i geisio ailenwi\u2019r testunau\u00a0data.<\/li>\n<li><strong>Defnyddio dogfennaeth &#8211;\u00a0<\/strong>Fel arfer bydd dogfennaeth neu wybodaeth gyd-destunol arall i gyd-fynd \u00e2 setiau data sydd ar gael i\u2019w hailddefnyddio. Mae\u2019n werth cymryd peth amser i ymgyfarwyddo \u00e2 hyn: yn aml bydd yn cynnwys manylion pwysig a fydd yn lleihau\u2019r risg o gamddehongli\u2019r\u00a0data.<\/li>\n<li><strong>Gofalu rhag camgyfleu &#8211;\u00a0<\/strong>Gall dealltwriaeth drylwyr o set ddata hefyd eich helpu i osgoi camgyfleu ei chynnwys yn anfwriadol. Er enghraifft, gall dogfennaeth sy\u2019n cyd-fynd \u00e2 data arolwg ddarparu gwybodaeth yngl\u0177n \u00e2 sut y cafodd sampl yr arolwg ei recriwtio, a allai yn ei dro dynnu sylw at ffyrdd y gallai\u2019r sampl fod yn anghynrychioliadol, ac y dylid felly osgoi dod i gasgliadau cryfach na\u2019r hyn mae\u2019r data\u2019n eu cefnogi mewn\u00a0gwirionedd.\n<p>Wrth gyfuno setiau data lluosog, byddwch yn effro i unrhyw wahaniaethau yn y modd y cyflwynir data a allai arwain at gamddealltwriaeth. Er enghraifft, cymerwch eich bod yn ymdrin \u00e2 dwy set ddata sy\u2019n cofnodi pellter: gydag un yn talgrynnu i\u2019r cilometr agosaf, a\u2019r llall yn rhoi\u2019r union nifer o fetrau. Os byddwch chi\u2019n trosi\u2019r set gyntaf o fesuriadau i fetrau, ac yna\u2019n cyfuno\u2019r ddwy set ddata, mae risg y byddwch yn rhoi\u2019r argraff fod y data o\u2019r set ddata gyntaf yn fwy manwl gywir nag ydynt mewn gwirionedd. Gall anodiadau neu ddogfennaeth helpu i osgoi dryswch mewn achosion o\u2019r\u00a0fath.<\/p>\n<p>Yn yr un modd, os ydych yn trin, yn glanhau neu\u2019n prosesu set ddata mewn ffordd arall i\u2019w gwneud yn addas at eich dibenion chi, mae\u2019n bwysig cadw cofnodion gofalus o\u2019r hyn sydd wedi\u2019i wneud, a\u2019i gwneud yn glir bod eich dadansoddiad yn seiliedig ar eich fersiwn wedi\u2019i phrosesu yn hytrach na\u2019r\u00a0gwreiddiol.<\/li>\n<li><strong>Rhoi clod lle mae\u2019n ddyledus &#8211;\u00a0<\/strong>Os byddwch yn defnyddio set ddata rhywun arall wrth baratoi allbwn ymchwil, fel erthygl, traethawd ymchwil, neu gyflwyniad cynhadledd, dylech gynnwys cyfeiriadau priodol, gan ddilyn arferion arferol eich disgyblaeth. Os yw set ddata\u2019n ffynhonnell sylweddol, efallai y bydd hefyd yn briodol ei disgrifio a sut rydych wedi\u2019i defnyddio yng nghorff y gwaith, a\/neu s\u00f4n am y crewyr data yn eich\u00a0diolchiadau.\n<p>Hyd yn oed os yw data ar gael yn gyhoeddus, mae\u2019n dal i fod yn arfer academaidd da i sicrhau eu bod yn cael eu cyfeirnodi\u2019n gywir \u2013 yn union fel y byddech yn cyfeirnodi llyfr neu erthygl rydych yn ei defnyddio fel ffynhonnell, hyd yn oed os yw bellach allan o hawlfraint. \u00a0Ceir rhagor o wybodaeth am gyfeirnodi yn ein\u00a0<a href=\"https:\/\/intranet.uwtsd.ac.uk\/departments\/library-and-learning-resources\/academic-and-infoskills\/referencing-and-plagiarism\">tiwtorialau Sgiliau Gwybodaeth<\/a>. \u00a0Mae\u2019r Llyfrgell ac Adnoddau Dysgu hefyd yn cynnig amrywiaeth o offer cyfeirnodi, fel\u00a0<a href=\"https:\/\/ezproxy.uwtsd.ac.uk\/login?url=https:\/\/www.citethemrightonline.com\">Cite Them Right<\/a>\u00a0a\u00a0<a href=\"https:\/\/refworks.proquest.com\/\">RefWorks<\/a>.<\/li>\n<\/ol>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div id=\"e-n-tab-content-1674776163\" role=\"tabpanel\" aria-labelledby=\"e-n-tab-title-1674776163\" data-tab-index=\"3\" style=\"--n-tabs-title-order: 3;\" class=\" elementor-element elementor-element-9d5a794 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"9d5a794\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3875315 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"3875315\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Os ydych yn gweithio gyda data nad ydych yn rheoli\u2019r hawliau iddynt, gallai hyn effeithio ar a fyddwch yn gallu gwneud y data ar gael ar ddiwedd eich prosiect. Gweler yr adran Dewis a pharatoi data i\u2019w rhannu ar y dudalen\u00a0<a href=\"https:\/\/intranet.uwtsd.ac.uk\/cy\/adrannau\/llyfrgell-ac-adnoddau-dysgu\/mynediad-agored-ac-ymchwil\/rheoli-data-ymchwil\/cyflwyniad-i-5\">Rhannu data<\/a>\u00a0am ragor o wybodaeth am ddata trydydd\u00a0pari.<\/p>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-bcb71ee e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"bcb71ee\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1407c87 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"1407c87\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-5f07d1e elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"5f07d1e\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Paratoi eich data ar gyfer dadansoddi<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-2f55d2b section-xs e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"2f55d2b\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-44036aa elementor-widget__width-initial e-n-tabs-mobile elementor-widget elementor-widget-n-tabs\" data-id=\"44036aa\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-settings=\"{&quot;tabs_justify_horizontal&quot;:&quot;start&quot;,&quot;horizontal_scroll&quot;:&quot;disable&quot;}\" data-widget_type=\"nested-tabs.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"e-n-tabs\" data-widget-number=\"71317162\" aria-label=\"Tabs. Open items with Enter or Space, close with Escape and navigate using the Arrow keys.\">\n\t\t\t<div class=\"e-n-tabs-heading\" role=\"tablist\">\n\t\t\t\t\t<button id=\"e-n-tab-title-713171621\" data-tab-title-id=\"e-n-tab-title-713171621\" class=\"e-n-tab-title\" aria-selected=\"true\" data-tab-index=\"1\" role=\"tab\" tabindex=\"0\" aria-controls=\"e-n-tab-content-713171621\" style=\"--n-tabs-title-order: 1;\">\n\t\t\t\t\t\t<span class=\"e-n-tab-title-text\">\n\t\t\t\tGlanhau a fformatio\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/button>\n\t\t\t\t<button id=\"e-n-tab-title-713171622\" data-tab-title-id=\"e-n-tab-title-713171622\" class=\"e-n-tab-title\" aria-selected=\"false\" data-tab-index=\"2\" role=\"tab\" tabindex=\"-1\" aria-controls=\"e-n-tab-content-713171622\" style=\"--n-tabs-title-order: 2;\">\n\t\t\t\t\t\t<span class=\"e-n-tab-title-text\">\n\t\t\t\tRhoi dan ffugenw\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/button>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<div class=\"e-n-tabs-content\">\n\t\t\t\t<div id=\"e-n-tab-content-713171621\" role=\"tabpanel\" aria-labelledby=\"e-n-tab-title-713171621\" data-tab-index=\"1\" style=\"--n-tabs-title-order: 1;\" class=\"e-active elementor-element elementor-element-011af2d e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"011af2d\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-a17755c elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"a17755c\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p data-once=\"excludeFromOwl\">Cyn dechrau dadansoddi eich data, byddwch am sicrhau eu bod yn y cyflwr gorau posibl. Efallai y bydd angen glanhau neu fformatio data i\u2019w gwneud mor syml\u00a0\u00e2 phosibl i weithio gyda nhw, ac i leihau\u2019r risg o ddod i gasgliadau gwallus. Gan ddibynnu ar y math o ddata, gallai hyn\u00a0olygu:<\/p>\n<ul data-once=\"excludeFromOwl\">\n<li>Cywiro gwallau a (lle bo modd) rhoi data coll i\u00a0mewn<\/li>\n<li>Dileu\u00a0dyblygu<\/li>\n<li>Datrys neu ddileu\u00a0allanolion<\/li>\n<li>Sicrhau gwahaniaethu\u2019n iawn rhwng gwerthoedd nwl (coll) a gwerthoedd\u00a0sero<\/li>\n<li>Safoni fformatio, sillafu neu\u00a0dalfyriadau<\/li>\n<li>Sicrhau bod data\u2019n cael eu cyflwyno a\u2019u labelu mewn modd\u00a0cyson<\/li>\n<\/ul>\n<p><\/p>\n<p data-once=\"excludeFromOwl\">Mae rhai mathau o ddata\u2019n cyflwyno heriau arbennig. Er enghraifft, wrth drawsgrifio cofnodion hanesyddol, gall sillafiadau amrywiol fod yn agwedd bwysig ar y data gwreiddiol, ond gall fersiwn wedi\u2019i safoni fod o gymorth wrth chwilio. Mewn achosion o\u2019r fath, efallai y byddai\u2019n briodol creu copi o\u2019r set ddata sy\u2019n cynnwys y fersiynau gwreiddiol a\u2019r rhai wedi\u2019u\u00a0safoni.<\/p>\n<p><\/p>\n<p data-once=\"excludeFromOwl\">Os oes angen cyfuno setiau lluosog o ddata (er enghraifft, oherwydd bod nifer o bobl wedi bod wrthi\u2019n casglu data) gwiriwch y rhain am gysondeb cyn eu\u00a0huno.<\/p>\n<p><\/p>\n<p data-once=\"excludeFromOwl\">Ar gyfer set ddata fach, gall fod yn ymarferol glanhau a fformatio data \u00e2 llaw, ond ar gyfer rhai mwy, mae\u2019n debygol y bydd angen rhywfaint o awtomeiddio. Mae pecynnau meddalwedd a ddefnyddir i ddadansoddi data yn aml yn cynnwys offer sy\u2019n helpu i lanhau data. Gellir defnyddio ieithoedd rhaglennu fel R a Python at y diben hwn hefyd.<\/p>\n<p><\/p>\n<p data-once=\"excludeFromOwl\">Cyn belled ag y bo\u2019n ymarferol, gwnewch yn si\u0175r bod modd dadwneud unrhyw gamau a gymerwch. \u00a0Cadwch gop\u00efau o\u2019r ffeiliau data crai cyn glanhau neu ailfformatio, fel ei bod yn bosibl bob amser mynd yn \u00f4l i weld y gwreiddiol os oes angen, a chadwch gofnod o\u2019r hyn sydd wedi\u2019i wneud i\u2019r\u00a0data.<\/p>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div id=\"e-n-tab-content-713171622\" role=\"tabpanel\" aria-labelledby=\"e-n-tab-title-713171622\" data-tab-index=\"2\" style=\"--n-tabs-title-order: 2;\" class=\" elementor-element elementor-element-06bacd4 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"06bacd4\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-38dc5f3 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"38dc5f3\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Os yw eich data\u2019n cynnwys dynodyddion personol, ystyriwch a ddylid rhoi\u2019r data dan ffugenw. Mae rhoi dan ffugenw yn golygu rhoi dynodyddion artiffisial (fel rhifau adnabod) yn lle dynodyddion personol (fel enwau neu gyfeiriadau e-bost). Gellir cadw fersiwn o\u2019r data sy\u2019n cynnwys y dynodyddion personol, gan ganiat\u00e1u ailenwi\u2019r testunau data os oes angen, ond gwneir y dadansoddi o ddydd i ddydd gan ddefnyddio\u2019r fersiwn dan ffug enw. Gellir defnyddio\u2019r dechneg hon i gyfyngu ar y nifer o bobl sydd \u00e2 mynediad i\u2019r set ddata lawn, ac mae hefyd yn lleihau\u2019r risg o ddatgelu gwybodaeth bersonol yn\u00a0ddamweiniol.<\/p>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-32da4b6 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"32da4b6\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-ced21cc e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"ced21cc\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3348b59 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"3348b59\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Trefnu\u2019ch data<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-34858e4 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"34858e4\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p data-once=\"excludeFromOwl\">Dylid ystyried dulliau o drefnu neu strwythuro data yn gynnar yn y prosiect. Mae hwn yn faes cymhleth, a bydd yr ateb priodol yn dibynnu ar y math o ddata rydych chi\u2019n gweithio gyda nhw, a\u2019r hyn rydych chi eisiau ei wneud \u00e2\u00a0nhw.<\/p>\n<p><\/p>\n<p data-once=\"excludeFromOwl\">Mae\u2019n werth cymryd peth amser i archwilio i\u2019r amrywiol offer a dulliau sydd ar gael, i sicrhau eich bod yn defnyddio\u2019r hyn sydd fwyaf addas i\u2019ch data. Er\u00a0enghraifft:<\/p>\n<ul data-once=\"excludeFromOwl\">\n<li>Ar gyfer data syml, tablaidd, gall taenlen ddarparu\u2019r holl nodweddion sydd eu hangen\u00a0arnoch<\/li>\n<li>Ar gyfer data sydd \u00e2 strwythur mwy cymhleth (yn enwedig os oes sawl math o endid), gall cronfa ddata berthynol fod yn opsiwn\u00a0gwell<\/li>\n<li>Ar gyfer data lled-strwythuredig neu anstrwythuredig, efallai mai cronfa ddata sy\u2019n seiliedig ar ddogfen (gan ddefnyddio XML, er enghraifft) neu becyn dadansoddi ansoddol fel NVivo yw\u2019r hyn sydd ei\u00a0angen<\/li>\n<li>Ar gyfer mathau mwy penodol o ddata, efallai mai pecyn meddalwedd arbenigol yw\u2019r dewis\u00a0gorau<\/li>\n<\/ul>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-13f2ebc section-xs e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"13f2ebc\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-c2e1282 elementor-widget__width-initial e-n-tabs-mobile elementor-widget elementor-widget-n-tabs\" data-id=\"c2e1282\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-settings=\"{&quot;tabs_justify_horizontal&quot;:&quot;start&quot;,&quot;horizontal_scroll&quot;:&quot;disable&quot;}\" data-widget_type=\"nested-tabs.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"e-n-tabs\" data-widget-number=\"204345986\" aria-label=\"Tabs. Open items with Enter or Space, close with Escape and navigate using the Arrow keys.\">\n\t\t\t<div class=\"e-n-tabs-heading\" role=\"tablist\">\n\t\t\t\t\t<button id=\"e-n-tab-title-2043459861\" data-tab-title-id=\"e-n-tab-title-2043459861\" class=\"e-n-tab-title\" aria-selected=\"true\" data-tab-index=\"1\" role=\"tab\" tabindex=\"0\" aria-controls=\"e-n-tab-content-2043459861\" style=\"--n-tabs-title-order: 1;\">\n\t\t\t\t\t\t<span class=\"e-n-tab-title-text\">\n\t\t\t\tStrwythur ffeiliau\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/button>\n\t\t\t\t<button id=\"e-n-tab-title-2043459862\" data-tab-title-id=\"e-n-tab-title-2043459862\" class=\"e-n-tab-title\" aria-selected=\"false\" data-tab-index=\"2\" role=\"tab\" tabindex=\"-1\" aria-controls=\"e-n-tab-content-2043459862\" style=\"--n-tabs-title-order: 2;\">\n\t\t\t\t\t\t<span class=\"e-n-tab-title-text\">\n\t\t\t\tEnwau ffeiliau a ffolderi\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/button>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<div class=\"e-n-tabs-content\">\n\t\t\t\t<div id=\"e-n-tab-content-2043459861\" role=\"tabpanel\" aria-labelledby=\"e-n-tab-title-2043459861\" data-tab-index=\"1\" style=\"--n-tabs-title-order: 1;\" class=\"e-active elementor-element elementor-element-bc1eeed e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"bc1eeed\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1a8c34c elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"1a8c34c\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p data-once=\"excludeFromOwl\">Gellir arbed llawer o amser trwy gael strwythur ffeiliau y gellir ei ddefnyddio\u2019n reddfol ac sy\u2019n ei gwneud yn hawdd dod o hyd i ffeiliau. Os yw nifer o bobl yn defnyddio\u2019r un set o ffeiliau, efallai y byddai\u2019n werth cofnodi\u2019r strwythur y cytunwyd arno, fel bod pawb yn gwybod ble i gadw ffeiliau newydd a dod o hyd i rai sy\u2019n bodoli\u00a0eisoes.<\/p>\n<p><\/p>\n<p data-once=\"excludeFromOwl\">Wrth grwpio ffeiliau yn ffolderi hierarchaidd, y peth gorau fel arfer yw anelu at gydbwysedd rhwng ehangder a dyfnder &#8211; fel na fydd unrhyw gategori\u2019n mynd yn rhy fawr, ond hefyd fel nad oes rhaid i chi glicio drwy is-ffolderi dirifedi er mwyn dod o hyd i\u00a0ffeil.<\/p>\n<p><\/p>\n<p data-once=\"excludeFromOwl\">Mae\u2019n arfer da adolygu strwythurau ffeiliau\u2019n rheolaidd, i wirio a ydynt yn dal i fodloni anghenion y prosiect.\u00a0Bob hyn a hyn, efallai y byddai o gymorth symud ffeiliau h\u0177n, nad ydynt yn cael eu defnyddio bellach ar gyfer gwaith, i ffolder o\u2019r enw \u2018Archif\u2019 (neu beth bynnag sy\u2019n briodol); mae hyn yn helpu i gadw\u2019r amgylchedd gwaith yn fwy taclus tra\u2019n dal i ganiat\u00e1u adfer ffeiliau h\u0177n yn hawdd pan fo\u00a0angen.<\/p>\n<p><\/p>\n<p data-once=\"excludeFromOwl\">Os yw\u2019n ymddangos bod ffeiliau\u2019n perthyn mewn sawl man o fewn strwythur ffolderi, gellir defnyddio llwybrau byr i ganiat\u00e1u mynediad i\u2019r un ffeil o fwy nag un lle. (Efallai y bydd aelodau unigol o\u2019r t\u00eem hefyd eisiau defnyddio llwybrau byr i greu ffolder bersonol o ffeiliau y maent yn gweithio arnynt ar hyn o\u00a0bryd.)<\/p>\n<p><\/p>\n<p data-once=\"excludeFromOwl\">Mae Windows a Mac bellach yn caniat\u00e1u ychwanegu tagiau i ffeiliau, sy\u2019n darparu dull arall o drefnu, ac sy\u2019n caniat\u00e1u i ffeiliau cysylltiedig o bob rhan o\u2019r strwythur ffolderi gael eu labelu ac yna eu hailenwi\u2019n\u00a0gyflym.<\/p>\n<p><\/p>\n<p data-once=\"excludeFromOwl\">Os oes angen i chi rannu casgliad o ffeiliau neu os ydych yn creu copi i\u2019w adneuo mewn archif data, gellir cadw\u2019r strwythur ffeiliau a ffolderi drwy greu ffolder\u00a0sip.<\/p>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div id=\"e-n-tab-content-2043459862\" role=\"tabpanel\" aria-labelledby=\"e-n-tab-title-2043459862\" data-tab-index=\"2\" style=\"--n-tabs-title-order: 2;\" class=\" elementor-element elementor-element-93d8906 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"93d8906\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-2f332d4 elementor-widget-mobile__width-inherit elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"2f332d4\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"\" data-once=\"excludeFromOwl\">Wrth ddefnyddio systemau storio ffeiliau modern fel OneDrive gyda chyfleuster chwilio cyflym, mae\u2019n haws anghofio enwi ffeiliau mewn ffordd resymegol. Fodd bynnag, mae\u2019n werth ei wneud o hyd: efallai y byddwch am rannu ffeiliau, neu eu symud i lwyfan\u00a0gwahanol.<\/p>\n<p><\/p>\n<p class=\"\" data-once=\"excludeFromOwl\">Mae\u2019r enw ffeil neu ffolder delfrydol yn eithaf cryno, ond yn rhoi gwybodaeth: mae\u2019n gwneud bywyd yn haws os gallwch ddweud beth sydd mewn eitem heb orfod ei\u00a0hagor.<\/p>\n<p><\/p>\n<p class=\"\" data-once=\"excludeFromOwl\">Bydd bod yn gyson yn eich arferion enwi hefyd yn ei gwneud yn haws adnabod yr eitem sydd ei hangen arnoch. O fewn gr\u0175p ymchwil, efallai y byddwch chi eisiau cytuno ar arferion enwi ffeiliau a ffolderi yn gynnar yn y prosiect. Cofnodwch eich penderfyniadau, a storio copi o\u2019r ddogfen yn rhywle sy\u2019n hygyrch i holl aelodau\u2019r\u00a0t\u00eem.<\/p>\n<p><\/p>\n<p class=\"\" data-once=\"excludeFromOwl\">Fel arfer mae systemau gweithredu\u2019n trefnu ffeiliau yn nhrefn yr wyddor, felly mae\u2019n gallu bod yn ddefnyddiol meddwl pa elfen sy\u2019n dod ar ddechrau enw\u2019r ffeil. Ydy\u2019n fwy defnyddiol trefnu\u2019r eitemau yn \u00f4l dyddiad, awdur, neu bwnc, er enghraifft? Os ydych chi\u2019n cynnwys dyddiad, ystyriwch ddefnyddio nodiant safonol rhyngwladol (BBBB-MM-DD), i gynorthwyo trefnu\u2019n hawdd yn gronolegol. I orfodi trefn benodol ar set o ffeiliau neu ffolderi, gallwch ychwanegu rhif at ddechrau\u2019r\u00a0enw.<\/p>\n<p><\/p>\n<p class=\"\" data-once=\"excludeFromOwl\">Efallai y byddwch hefyd am ystyried cael set safonol o eiriau allweddol neu labeli sydd wedi\u2019u cynnwys mewn enwau ffeiliau. Er enghraifft, a yw\u2019r ffeil yn cynnwys data crai neu wedi\u2019u prosesu? A yw\u2019n fersiwn ddrafft neu fersiwn derfynol? A fyddai rhif fersiwn o gymorth i olrhain y copi mwyaf diweddar? Os yw aelod penodol o\u2019r t\u00eem wedi gweithio ar ffeil, a fyddai o gymorth nodi hyn drwy gynnwys ei flaenlythrennau, fel bod pobl yn gwybod pwy i\u2019w holi\u00a0amdani?<\/p>\n<p><\/p>\n<p class=\"\" data-once=\"excludeFromOwl\">Mae Canllawiau enwi ffeiliau ar gael gan d\u00eem\u00a0<a href=\"https:\/\/intranet.uwtsd.ac.uk\/cy\/adrannau\/llyfrgell-ac-adnoddau-dysgu\/llyfrgell-ac-adnoddau-dysgu-strategaeth-polisiau\/rheoli\">Rheoli Cofnodion\u00a0<\/a>\u00a0PCYDDS.<\/p>\n<p><\/p>\n<p class=\"\" data-once=\"excludeFromOwl\">Mae Gwasanaeth Data\u2019r DU yn darparu rhagor o\u00a0<a href=\"https:\/\/ukdataservice.ac.uk\/learning-hub\/research-data-management\/format-your-data\/organising\/\">arweiniad ar drefnu ffeiliau<\/a>.<\/p>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-0075dfa e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"0075dfa\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-39c15c0 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"39c15c0\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-b85e410 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"b85e410\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Fformatau ffeiliau<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3ad7677 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"3ad7677\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p data-once=\"excludeFromOwl\">Wrth gynllunio eich prosiect neu ysgrifennu cynllun rheoli data, dylech ystyried y fformat gorau ar gyfer storio\u2019r data gwaith. Efallai y bydd y feddalwedd rydych chi\u2019n ei defnyddio yn cyfyngu ar y dewis: efallai na fydd rhai o nodweddion pecynnau meddalwedd ar gael oni bai eich bod yn defnyddio fformat brodorol y cymhwysiad. Er enghraifft, mae Microsoft Word ar gyfer y we dim ond yn cefnogi golygu cydweithredol byw wrth ddefnyddio\u2019r fformat.docx.<\/p>\n<p><\/p>\n<p data-once=\"excludeFromOwl\">Mewn cyferbyniad, dylai fformatau ffeiliau ar gyfer rhannu eich data fod yn rhai sydd heb fod yn berchnogol os yn bosibl, gan ganiat\u00e1u i\u2019r ystod ehangaf o feddalwedd agor a gweithio gyda\u2019r data sydd wedi\u2019u storio o fewn y ffeil. Er enghraifft gellir agor ffeil gwerthoedd wedi\u2019u gwahanu gan goma (.csv) gan ystod lawer ehangach o feddalwedd na fformat perchnogol Excel, .xlsx.\u00a0 \u00a0Os ydych yn cydweithio ag ymchwilwyr eraill, dylech gytuno ar fformat data cyffredin gyda nhw os yn bosibl. Gall defnyddio fformat nad yw\u2019n berchnogol helpu hefyd i sicrhau\u00a0<a name=\"_Hlk163636987\"><\/a>bod modd defnyddio\u2019r data cyhyd \u00e2 phosibl,\u00a0gan nad ydych yn ddibynnol ar argaeledd parhaus darn penodol o feddalwedd (neu hyd yn oed fersiwn benodol o\u2019r\u00a0feddalwedd).<\/p>\n<p><\/p>\n<p data-once=\"excludeFromOwl\">Mae Gwasanaeth Data\u2019r DU yn darparu canllaw i fformatau ffeiliau a argymhellir ar gyfer cadw data:\u00a0<a href=\"https:\/\/ukdataservice.ac.uk\/learning-hub\/research-data-management\/format-your-data\/recommended-formats\/\">Fformatau a argymhellir \u2014 Gwasanaeth Data\u2019r\u00a0DU<\/a><\/p>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-932f04f elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"932f04f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Dogfennaeth a meta-data<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-b5af032 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"b5af032\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p data-once=\"excludeFromOwl\">Dogfennaeth yn syml yw\u2019r wybodaeth gyd-destunol sydd ei hangen i gynorthwyo dehongli data\u2019n gywir. Gellir ei hystyried yn ganllaw defnyddiwr i set\u00a0ddata.<\/p>\n<p><\/p>\n<p data-once=\"excludeFromOwl\">Mae dogfennaeth dda\u2019n ei gwneud yn bosibl deall, gwirio ac ail-ddefnyddio deunydd. Er bod hyn yn arbennig o bwysig os yw data\u2019n mynd i gael eu rhannu, mae hefyd yn aml yn werthfawr i\u2019r cr\u00ebwr data, yn enwedig os oes peth amser wedi mynd heibio ers casglu\u2019r data\u00a0gyntaf.<\/p>\n<p><\/p>\n<p data-once=\"excludeFromOwl\">Data am ddata yw metadata. Defnyddir y term weithiau\u2019n gyfnewidiol am \u2018ddogfennaeth\u2019, ond yn aml fe\u2019i defnyddir i gyfeirio at gasgliad mwy strwythuredig o fanylion am set ddata, sy\u2019n cydymffurfio \u00e2 safonau penodol (sgema metadata), ac a allai fod wedi\u2019u cynllunio i fod yn ddarllenadwy i beiriannau. Mae cofnodion catalog\u00a0 ar gyfer setiau data a gedwir mewn archif data yn enghreifftiau o\u2019r math hwn o\u00a0fetadata.<\/p>\n<p><\/p>\n<p data-once=\"excludeFromOwl\">Mae\u2019n arfer da dogfennu data wrth iddynt gael eu casglu ac wrth weithio arnynt. Yn gyffredinol, mae hyn llawer yn haws (ac yn gynt yn y tymor hir) na cheisio ei wneud yn \u00f4l-weithredol, ar ddiwedd prosiect. Dylid nodi gweithdrefnau dogfennu yng nghynllun rheoli data\u00a0prosiect.<\/p>\n<p><\/p>\n<p data-once=\"excludeFromOwl\">Gellir darparu dogfennaeth ar gyfer set ddata gyfan, neu ar gyfer agweddau penodol ohoni. Yn gyffredinol dylai\u00a0gynnwys:<\/p>\n<ul data-once=\"excludeFromOwl\">\n<li>Gwybodaeth yngl\u0177n \u00e2 ble, pryd a chan bwy y cr\u00ebwyd y set ddata, ac i ba\u00a0ddiben<\/li>\n<li>Disgrifiad o\u2019r set\u00a0ddata<\/li>\n<li>Manylion y dulliau a\u00a0ddefnyddiwyd<\/li>\n<li>Manylion yr hyn a wnaed i\u2019r data \u2013 er enghraifft, a ydynt wedi\u2019u glanhau, eu golygu, eu hailstrwythuro, neu eu trin mewn ffordd arall, ac os felly,\u00a0sut?<\/li>\n<li>Esboniadau o unrhyw acronymau, codio, neu\u00a0jargon<\/li>\n<li>Unrhyw nodiadau eraill a fydd yn gymorth i\u2019w dehongli\u2019n\u00a0gywir<\/li>\n<\/ul>\n<p><\/p>\n<p data-once=\"excludeFromOwl\">Mae Gwasanaeth Data y DU yn darparu\u00a0<a href=\"https:\/\/ukdataservice.ac.uk\/learning-hub\/research-data-management\/#document-your-data\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">trosolwg<\/a>\u00a0ardderchog o\u2019r pwnc\u00a0hwn.<\/p>\n<p><\/p>\n<p data-once=\"excludeFromOwl\">Mae ystod eang o sgem\u00e2u metadata yn bodoli ar gyfer data o wahanol ddisgyblaethau: nod y rhain yw ffurfioli\u2019r wybodaeth sydd ei hangen i sicrhau bod modd ailddefnyddio math penodol o ddata cymaint \u00e2 phosibl. Mae\u2019r Ganolfan Curadu Digidol wedi casglu gwybodaeth am hyn ar eu tudalen am\u00a0<a href=\"https:\/\/www.dcc.ac.uk\/guidance\/standards\/metadata\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">fetadata disgyblaethau<\/a>, ac mae FAIRsharing hefyd yn cynnig catalog helaeth o\u00a0<a href=\"https:\/\/fairsharing.org\/standards\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">safonau data a metadata<\/a>.<\/p>\n<p><\/p>\n<p data-once=\"excludeFromOwl\">Mae cyflenwi metadata priodol yn rhan bwysig o wneud data yn ganfyddadwy, yn hygyrch, yn rhyngweithredol \u00a0ac yn ailddefnyddiadwy neu FAIR (<strong>F<\/strong>indable,\u00a0<strong>A<\/strong>ccessible,\u00a0<strong>I<\/strong>nteroperable,\u00a0<strong>R<\/strong>eusable).<\/p>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-c9dc312 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"c9dc312\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Rheoli Fersiynau<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-dc0ffaf elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"dc0ffaf\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p data-once=\"excludeFromOwl\">Rheoli fersiynau yw\u2019r broses o olrhain gwahanol fersiynau o ffeil wrth iddi fynd trwy\u2019r broses o gael ei diwygio. Mae dau brif ddiben i\u00a0hyn:<\/p>\n<ol data-once=\"excludeFromOwl\">\n<li>Sicrhau ei bod bob amser yn amlwg pa fersiwn yw\u2019r\u00a0ddiweddaraf<\/li>\n<li>Caniat\u00e1u adnabod ac adfer fersiynau cynharach yn hawdd pan fo\u00a0angen<\/li>\n<\/ol>\n<p><\/p>\n<p data-once=\"excludeFromOwl\">Mae sawl ffordd o wneud hyn, a\u2019r peth pwysig yw dewis dull sy\u2019n briodol ar gyfer y math o ddata rydych yn gweithio gyda\u00a0nhw.<\/p>\n<p><\/p>\n<p data-once=\"excludeFromOwl\">Os yw eich data\u2019n gymharol syml, gall fod yn ddigon ychwanegu rhif fersiwn i enw\u2019r ffeil pan fydd fersiwn newydd o\u2019r set ddata\u2019n cael ei chreu. Arfer cyffredin yw defnyddio rhifau cyfan ar gyfer diwygiadau mawr, a degolion ar gyfer m\u00e2n ddiwygiadau: felly mae\u2019n bosibl y gelwir fersiwn wreiddiol ffeil yn \u2018Ffeil v1\u2019, copi arall a gedwir ar \u00f4l gwneud m\u00e2n olygiadau yn \u2018Ffeil v1.1\u2019, a fersiwn wedi\u2019i diwygio\u2019n sylweddol yn \u2018Ffeil v2\u2019. Gellir defnyddio tanlinell neu gysylltnod yn lle\u2019r pwynt degol os\u00a0dymunir.<\/p>\n<p><\/p>\n<p data-once=\"excludeFromOwl\">Ar gyfer prosiectau mwy cymhleth \u2013 yn enwedig rhai sydd \u00e2 nifer o gydweithredwyr \u2013 efallai y byddai\u2019n ddoeth defnyddio system sydd \u00e2\u2019r gallu i reoli ffeiliau wedi\u2019i ymgorffori ynddi. Mae OneDrive yn cynnig gallu sylfaenol i reoli fersiynau; mae gan Sharepoint nodweddion awtomataidd mwy soffistigedig, y gellir eu cyfuno \u00e2 nodwedd allgofnodi \/ mewngofnodi sy\u2019n sicrhau bod golygiadau\u2019n cael eu gwneud mewn ffordd reoledig (heb y risg bod un defnyddiwr yn disodli newidiadau rhywun arall yn ddamweiniol), gan ddilyn llif gwaith ffurfiol, os oes\u00a0angen.<\/p>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Trin a chaffael data Mae\u2019n bwysig cael prosesau da ar waith i gasglu neu greu eich data, ac i weithio gyda\u2019r data yn ystod cyfnod gweithredol eich prosiect. Bydd hyn yn eich galluogi i fanteisio i\u2019r eithaf ar eich data, a bydd hefyd yn cynyddu eu gwerth yn y tymor\u00a0hwy. Casglu data Mae casglu data [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":5909,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"elementor_header_footer","meta":{"footnotes":""},"wf_page_folders":[30],"class_list":["post-5931","page","type-page","status-publish","hentry"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO Premium plugin v27.1 (Yoast SEO v27.1.1) - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-premium-wordpress\/ -->\n<title>Trin a chaffael data | Gwasanaethau Digidol | Prifysgol Cymru Y Drindod Dewi Sant<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/llyfrgell\/mynediad-agored-ac-ymchwil\/rheoli-data-ymchwil\/trin-a-chaffael-data\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"cy_GB\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Trin a chaffael data\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Trin a chaffael data Mae\u2019n bwysig cael prosesau da ar waith i gasglu neu greu eich data, ac i weithio gyda\u2019r data yn ystod cyfnod gweithredol eich prosiect. Bydd hyn yn eich galluogi i fanteisio i\u2019r eithaf ar eich data, a bydd hefyd yn cynyddu eu gwerth yn y tymor\u00a0hwy. Casglu data Mae casglu data [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/llyfrgell\/mynediad-agored-ac-ymchwil\/rheoli-data-ymchwil\/trin-a-chaffael-data\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Gwasanaethau Digidol | Prifysgol Cymru Y Drindod Dewi Sant\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-06-25T11:09:07+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/student-working-at-library.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"600\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"450\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"40 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/llyfrgell\/mynediad-agored-ac-ymchwil\/rheoli-data-ymchwil\/trin-a-chaffael-data\/\",\"url\":\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/llyfrgell\/mynediad-agored-ac-ymchwil\/rheoli-data-ymchwil\/trin-a-chaffael-data\/\",\"name\":\"Trin a chaffael data | Gwasanaethau Digidol | Prifysgol Cymru Y Drindod Dewi Sant\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/llyfrgell\/mynediad-agored-ac-ymchwil\/rheoli-data-ymchwil\/trin-a-chaffael-data\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/llyfrgell\/mynediad-agored-ac-ymchwil\/rheoli-data-ymchwil\/trin-a-chaffael-data\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/student-working-at-library.jpg\",\"datePublished\":\"2025-05-23T08:10:18+00:00\",\"dateModified\":\"2025-06-25T11:09:07+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/llyfrgell\/mynediad-agored-ac-ymchwil\/rheoli-data-ymchwil\/trin-a-chaffael-data\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"cy-GB\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/llyfrgell\/mynediad-agored-ac-ymchwil\/rheoli-data-ymchwil\/trin-a-chaffael-data\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"cy-GB\",\"@id\":\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/llyfrgell\/mynediad-agored-ac-ymchwil\/rheoli-data-ymchwil\/trin-a-chaffael-data\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/student-working-at-library.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/student-working-at-library.jpg\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/llyfrgell\/mynediad-agored-ac-ymchwil\/rheoli-data-ymchwil\/trin-a-chaffael-data\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Gwasanaethau Digidol\",\"item\":\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Llyfrgell ac Adnoddau Dysgu (LLR)\",\"item\":\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/library\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"Mynediad Agored ac Ymchwil\",\"item\":\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/library\/open-access-and-research\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":4,\"name\":\"Rheoli Data Ymchwil\",\"item\":\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/library\/open-access-and-research\/research-data-management\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":5,\"name\":\"Trin a chaffael data\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/#website\",\"url\":\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/\",\"name\":\"Digital Services | University of Wales Trinity Saint David\",\"description\":\"\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"cy-GB\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/#organization\",\"name\":\"University of Wales Trinity Saint David\",\"url\":\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"cy-GB\",\"@id\":\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/uwtsd-logo-white.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/uwtsd-logo-white.png\",\"width\":300,\"height\":99,\"caption\":\"University of Wales Trinity Saint David\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/#\/schema\/logo\/image\/\"}}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Trin a chaffael data | Gwasanaethau Digidol | Prifysgol Cymru Y Drindod Dewi Sant","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/llyfrgell\/mynediad-agored-ac-ymchwil\/rheoli-data-ymchwil\/trin-a-chaffael-data\/","og_locale":"cy_GB","og_type":"article","og_title":"Trin a chaffael data","og_description":"Trin a chaffael data Mae\u2019n bwysig cael prosesau da ar waith i gasglu neu greu eich data, ac i weithio gyda\u2019r data yn ystod cyfnod gweithredol eich prosiect. Bydd hyn yn eich galluogi i fanteisio i\u2019r eithaf ar eich data, a bydd hefyd yn cynyddu eu gwerth yn y tymor\u00a0hwy. Casglu data Mae casglu data [&hellip;]","og_url":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/llyfrgell\/mynediad-agored-ac-ymchwil\/rheoli-data-ymchwil\/trin-a-chaffael-data\/","og_site_name":"Gwasanaethau Digidol | Prifysgol Cymru Y Drindod Dewi Sant","article_modified_time":"2025-06-25T11:09:07+00:00","og_image":[{"width":600,"height":450,"url":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/student-working-at-library.jpg","type":"image\/jpeg"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Est. reading time":"40 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/llyfrgell\/mynediad-agored-ac-ymchwil\/rheoli-data-ymchwil\/trin-a-chaffael-data\/","url":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/llyfrgell\/mynediad-agored-ac-ymchwil\/rheoli-data-ymchwil\/trin-a-chaffael-data\/","name":"Trin a chaffael data | Gwasanaethau Digidol | Prifysgol Cymru Y Drindod Dewi Sant","isPartOf":{"@id":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/llyfrgell\/mynediad-agored-ac-ymchwil\/rheoli-data-ymchwil\/trin-a-chaffael-data\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/llyfrgell\/mynediad-agored-ac-ymchwil\/rheoli-data-ymchwil\/trin-a-chaffael-data\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/student-working-at-library.jpg","datePublished":"2025-05-23T08:10:18+00:00","dateModified":"2025-06-25T11:09:07+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/llyfrgell\/mynediad-agored-ac-ymchwil\/rheoli-data-ymchwil\/trin-a-chaffael-data\/#breadcrumb"},"inLanguage":"cy-GB","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/llyfrgell\/mynediad-agored-ac-ymchwil\/rheoli-data-ymchwil\/trin-a-chaffael-data\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"cy-GB","@id":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/llyfrgell\/mynediad-agored-ac-ymchwil\/rheoli-data-ymchwil\/trin-a-chaffael-data\/#primaryimage","url":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/student-working-at-library.jpg","contentUrl":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/student-working-at-library.jpg"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/llyfrgell\/mynediad-agored-ac-ymchwil\/rheoli-data-ymchwil\/trin-a-chaffael-data\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Gwasanaethau Digidol","item":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Llyfrgell ac Adnoddau Dysgu (LLR)","item":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/library\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"Mynediad Agored ac Ymchwil","item":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/library\/open-access-and-research\/"},{"@type":"ListItem","position":4,"name":"Rheoli Data Ymchwil","item":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/library\/open-access-and-research\/research-data-management\/"},{"@type":"ListItem","position":5,"name":"Trin a chaffael data"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/#website","url":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/","name":"Digital Services | University of Wales Trinity Saint David","description":"","publisher":{"@id":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"cy-GB"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/#organization","name":"University of Wales Trinity Saint David","url":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"cy-GB","@id":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/uwtsd-logo-white.png","contentUrl":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/uwtsd-logo-white.png","width":300,"height":99,"caption":"University of Wales Trinity Saint David"},"image":{"@id":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/#\/schema\/logo\/image\/"}}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/5931","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5931"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/5931\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8746,"href":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/5931\/revisions\/8746"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/5909"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5931"}],"wp:term":[{"taxonomy":"wf_page_folders","embeddable":true,"href":"https:\/\/digitalservices.uwtsd.ac.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/wf_page_folders?post=5931"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}